Jubileusz 250 lecia kościoła

Utworzono: wtorek, 21 lipiec 2015

Wędrująca ambona – opowieść ćwierćmilenijna cz.5


Kto z nas w domu nie przestawiał mebli?  Zawsze można coś przecież ustawić lepiej, wygodniej. A jak już mebel przestanie pasować do wnętrza, to się go w ogóle eliminuje.  W domu to normalne, ale zdarzyło się to w naszym kościele i dotyczyło ambony.

Ambony, czyli kazalnice niegdyś były tak konstruowane, że stanowiły samo wzmacniający układ tubowy. Ważne w nich były proporcje, miejsce gdzie dokładnie miał stać kapłan i odpowiedniej budowy daszek. Do tego dochodził oczywiście ćwiczony latami zgodnie z zasadami retoryki głos kaznodziei.  Gdyby jakiś architekt dawniej zaprojektował świątynię, w której źle rozchodziłby się głos, oznaczałoby to koniec jego kariery i wstyd przez pokolenia. Po Soborze Watykańskim II stopniowo odchodziło się od kazalnic w świątyniach. W dobie nagłośnienia elektrycznego ambony po prostu straciły rację bytu.

Wystrój zatońskiego zboru jak przystało na protestantów, był początkowo bardzo skromny.  Surowe drewno empor i bielone ściany sprawiały wrażenie prostoty, które miało odróżniać tę świątynię od katolickich kościołów, kapiących wówczas złotem i bijących przepychem. Dopiero po 20 latach od wybudowania, kościół zaczął być wyposażany w elementy wystroju świadczące o zamożności mieszkańców i ówczesnych właścicieli wsi. Prostota stopniowo ustąpiła miejsca wyrafinowanym ozdobom. W 1795 roku ówczesny właściciel Zatonia Hans Melchior Julius hrabia von Schweinitz, rozpoczął fundowanie wyposażenia, które w większości przetrwało do naszych czasów. Najpierw powstała chrzcielnica, a dwa lata później, w 1797 roku rozpoczęto budowę wczesnoklasycystycznego ołtarza. I choć jego kształt podobny jest do wielu innych z tego okresu, to pierwotnie wyglądał on nieco inaczej.

Starsi mieszkańcy pamiętają, że ambona kościelna opierała się na filarze na lewo od ołtarza. Jeszcze są w domowych albumach zdjęcia, na których jest ona widoczna.

wedrujaca ambona 1

Ale nie było to pierwotne rozwiązanie. Przywędrowała ona na filar z innego miejsca w kościele. Dla protestantów, u których liturgia nabożeństw jest bardzo skromna, najważniejsze było głoszenie Słowa Bożego.  Pierwsza z pięciu zasad protestantyzmu nie bez powodu brzmi: Sola scriptura (tylko pismo). W niektórych świątyniach protestanckich nawet nie było ołtarza, tylko sam krzyż.  Bywało, że wspólnoty uznawały wszelkie ozdoby w kościele, jako czynniki rozpraszające uwagę przy słuchaniu Słowa.  W Zatoniu jednak ołtarz wybudowano, ale nadano mu specjalny kształt.

wedrujaca ambona 2

W jego centralnej części na wysokości ok. 2m, tam gdzie obecnie znajduje się obraz patronki kościoła, była pierwotnie umieszczona ambona. Słowo Boże mogło się wówczas nieść z ambony ołtarzowej po całej świątyni. To typowe dla wielu świątyń protestanckich rozwiązanie, po przejęciu ich po 1945 roku przez katolików, zostało zmienione. Wnętrze naszej świątyni tak jak wielu innych, trzeba było dostosować do liturgii katolickiej. Najwyższa na Dolnym Śląsku ambona ołtarzowa została zlikwidowana w Nowej Soli, a znajdowała się ona w obecnym kościele p.w. św. Antoniego.

wedrujaca ambona 3

W tych świątyniach, które pozostały w rękach luteranów możemy odnaleźć jeszcze przykłady takich ambon ołtarzowych.

wedrujaca ambona 4

Taka kazalnica zachowała się w głównej świątyni protestanckiej Wrocławia, czyli w kościele Opatrzności Bożej. Na naszą zatońska ambonę wchodziło się na tyłach ołtarza po stromych schodkach. Potem trzeba było przejść przez zachowane do dzisiaj drzwi.

       5 6

Mają one zaledwie 1,70 wysokości. Trzeba więc było schylić głowę, aby wejść na wystający z ołtarza kazalniczy balkon.  Nie była to jedyna powojenna zmiana w ołtarzu. Podczas jednego z remontów usunięto boczne elementy ołtarza w formie łuków zwieńczonych drewnianymi amforami.

wedrujaca ambona 7

Z pewnością dodawały one lekkości bryle ołtarza, a przejście pod nimi kapłana i służby liturgicznej na rozpoczęcie nabożeństwa, podkreślało jego uroczysty charakter. Dzisiaj takie samowolne działania, polegające na zmianie wystroju, wykonywane nawet w dobrej wierze, nie są już możliwe. Kościół decyzją Lubuskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w roku 2011 wraz z wyposażeniem został wpisany do rejestrów zabytków i od tej pory podlega pełnej ochronie.

Jarosław Skorulski

Stowarzyszenie Nasze Zatonie
adres do korespondencji:
Zatonie -Strumykowa 11
66-004 Zielona Góra
tel. kontaktowy  609 472 188


NIP 973-099-71-92
REGON 080525424
KRS 0000384957
Bank BGŻ 33 2030 0045 1110 0000 0207 1140

 

Copyright © 2019 Stowarzyszenie Nasze Zatonie. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Joomla! jest wolnym oprogramowaniem wydanym na warunkach GNU Powszechnej Licencji Publicznej.
Copyright 2012. Joomla Templates 2.5 |Replica Rolex

who also carried a  Replica Handbag marketing activities. These celebrity advertising increased Replica Louis Vuitton Handbags Elite status.I can not say how many times I saw the monogram bag sitting on the floor of the 2016 louis vuitton Replica handbags uk amusement park. It disgusts me to think.aqian100325 LV bags is very fashionable, which had to be taken in places like this. The Replica watches UK of the street are perfect for outdoor activities. Or, paint and a few bags of Antigua are safer around water.The best thing is to have a bag of the season to be sure. You can never go wrong with possession of more than a Watches Replica.It ‘was just a small article for the public to know and understand the importance of taking care of these fine Replica rolex items. Now I know it’s just a bag, and there are major issues in the world. I am aware of the crisis that we face every day.But for those of you who have Watches Replicas or if you want one day, just know that the way to treat affect the longevity of the bag.You can forward to the next generation, if we take care of her.2016 louis vuitton handbags made to last a lifetime. The quality of each Replica Rolex watches is eloquent.Tell the world that are one of the Hautes-fashioned. Come and get your Louis Vuitton bag today!Search of a 2016 louis vuitton handbags that is guaranteed to turn heads? We can almost guarantee a double when you add the Replica watches Aquarelle Speedy to your repertoire.
Acheter Levitra Acheter Levitra Generique Levitra En Ligne Lida Daidaihua kamagra france Viagra Strips Lida Paquets de tests Acheter cialis en ligne Acheter viagra en ligne viagra super active Acheter Levitra Kamagra Soft Tabs Viagra Kamagra En Ligne Cialis Acheter Cialis Viagra Soft
Scarpe da donna Scarpe Scarpe Adidas adidas Scarpe Scarpe Scarpe hogan oakley nike air presto new balance nike air max adidas Scarpe nike free nike blazer
michael kors Ray ban nike huarache Adidas Scarpe Abbigliamento Asics nike flyknit scarpe converse Scarpe air jordan scarpe da calcio nike free nike cortez nike roshe air max